{"id":1229,"date":"2015-02-10T15:01:57","date_gmt":"2015-02-10T15:01:57","guid":{"rendered":"http:\/\/www.cevikce.net\/?p=1229"},"modified":"2015-02-10T15:01:57","modified_gmt":"2015-02-10T15:01:57","slug":"fetret-devri-dedikleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.cevikce.net\/?p=1229","title":{"rendered":"FETRET DEVR\u0130 DED\u0130KLER\u0130"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong> <\/strong><\/p>\n<p>Fetret devri;<\/p>\n<p>iki olay aras\u0131ndaki iktidar bo\u015flu\u011fu diye tan\u0131mlan\u0131yor.<\/p>\n<p>T\u00fcrk tarihinde de bu t\u00fcr bo\u015fluklar vard\u0131r.<\/p>\n<p>Farkl\u0131 zamanlarda,<\/p>\n<p>farkl\u0131 co\u011frafyalarda,<\/p>\n<p>farkl\u0131 sebeplerden dolay\u0131<\/p>\n<p>iktidar bo\u015fluklar\u0131 ya\u015fanm\u0131\u015f,<\/p>\n<p>her defas\u0131nda bu ya\u015fananlardan<\/p>\n<p>devlet akl\u0131 ve millet vicdan\u0131<\/p>\n<p>dersler \u00e7\u0131kararak yar\u0131nlar\u0131n\u0131 kurgulayabilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Yani bu millet, ad\u0131 belli olan T\u00fcrk milleti<\/p>\n<p>her defas\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 musibetten<\/p>\n<p>kendine bir nasihat \u00e7\u0131karabilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Misal.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130lk olay,<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Birinci G\u00f6kt\u00fcrk devleti ile<\/p>\n<p>ikinci G\u00f6kt\u00fcrk devleti aras\u0131ndaki elli y\u0131ll\u0131k s\u00fcre.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>T\u00fcrk tarihindeki ilk ve\u00a0son\u00a0\u201cdevletsizlik\u201d zaman\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Olay\u0131n ne olup, ne olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131,<\/p>\n<p>nelerin\u00a0ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 atam ibret olsun diye<\/p>\n<p>da\u011fa ta\u015fa kaz\u0131m\u0131\u015f ad\u0131na da Orhun kitabeleri demi\u015ftir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Devlet akl\u0131 bu musibetten bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kard\u0131.<\/p>\n<p>\u201c\u00dcstte mavi g\u00f6k<\/p>\n<p>yerde ya\u011f\u0131z yer<\/p>\n<p>delinmedik\u00e7e<\/p>\n<p>senin ilini t\u00f6reni kim bozabilir?\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130kinci olay,<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1402 de ya\u015fanm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Bu kez iki T\u00fcrk devleti,<\/p>\n<p>d\u00fcnyay\u0131 kendilerine k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00f6rm\u00fc\u015fler.<\/p>\n<p>Ya sen, ya ben kavgas\u0131na tutu\u015fmu\u015flar<\/p>\n<p>ve do\u011fu T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fc\u00a0bat\u0131 T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcne \u00fcst\u00fcn gelmi\u015f.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bat\u0131 T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn temsilcisi Osmanl\u0131 devleti,<\/p>\n<p>tarumar olmu\u015f.<\/p>\n<p>Y\u0131ld\u0131r\u0131m Beyaz\u0131t esir al\u0131nm\u0131\u015f ve esarette \u00f6lm\u00fc\u015f.<\/p>\n<p>O\u011fullar\u0131n\u0131n her biri bir yere ka\u00e7m\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Anadolu\u2019da sa\u011flanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan birlik<\/p>\n<p>hak ile yeksan olmu\u015f.<\/p>\n<p>Anadolu k\u00fc\u00e7\u00fck beyliklere ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Fetret devri denilen<\/p>\n<p>ve 1402-1413 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda on bir y\u0131l s\u00fcren<\/p>\n<p>bir iktidar bo\u015flu\u011fu olu\u015fmu\u015f,<\/p>\n<p>Siyasi ikbal i\u00e7in karde\u015fler\u00a0birbirini yemi\u015f,<\/p>\n<p>filler tepi\u015firken, say\u0131s\u0131z otlarda ezilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bat\u0131 T\u00fcrkl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bat\u0131 ilerlemesi durmu\u015f,<\/p>\n<p>Bizans bir elli y\u0131l daha ya\u015fama<\/p>\n<p>ve Anadolu i\u00e7in nifak olu\u015fturma\u00a0g\u00fcc\u00fcne ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7elebi Mehmet bu herc\u00fc-mer\u00e7 i\u00e7inde<\/p>\n<p>Osmanl\u0131 devletini yeniden kurdu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Devlet akl\u0131 bu hadiseden elli y\u0131l sonra<\/p>\n<p>bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kard\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7\u0131kan, Fatih kanunnamesiydi.<\/p>\n<p><em>\u2018\u2018Ve her kimseye evl\u00e2d\u0131mdan saltanat m\u00fcyesser ola, <\/em><\/p>\n<p><em>kar\u0131nda\u015flar\u0131n Niz\u00e2m-\u0131 \u00c2lem i\u00e7in katl eylemek m\u00fcnasiptir. <\/em><\/p>\n<p><em>Ekser \u00fblema dahi tecviz etmi\u015ftir. <\/em><\/p>\n<p><em>An\u0131nla amil olalar.\u2019\u2019<\/em><em> <\/em><\/p>\n<p>Beklenen ise<\/p>\n<p>devletin b\u00f6l\u00fcnmez b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc<\/p>\n<p>milletin birlik ve beraberli\u011fiydi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc olay,<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Birinci genel sava\u015f sonras\u0131nda \u00fclkenin,<\/p>\n<p>\u201cyedi d\u00fcvelin\u201d i\u015fgaline u\u011framas\u0131 olay\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1918-1923 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda T\u00fcrk insan\u0131<\/p>\n<p>bir var olma veya yok olma sava\u015f\u0131 vermi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bir imparatorlu\u011fu kaybetmi\u015f,<\/p>\n<p>ama kaybetti\u011fi o imparatorluktan<\/p>\n<p>yeni bir devlet \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Devlet akl\u0131,<\/p>\n<p>bu musibetten de bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u201cH\u00e2kimiyet bila kaydu \u015fart\u00a0milletindir.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc olay,<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1946-1980 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n iki kutba ayr\u0131lmas\u0131<\/p>\n<p>ve T\u00fcrkiye co\u011frafyas\u0131n\u0131n \u00f6zelli\u011fi,<\/p>\n<p>\u00fclkede bir T\u00fcrk bahar\u0131 ya\u015fanmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u00c7ok partili hayata ge\u00e7ilmi\u015f,<\/p>\n<p>h\u00e2kimiyetin milletin oldu\u011fu sav\u0131 alt\u0131nda,<\/p>\n<p>\u00fclke bir s\u00fcper g\u00fcc\u00fcn ayr\u0131lmaz m\u00fcttefiki olurken<\/p>\n<p>di\u011fer s\u00fcper g\u00fcc\u00fcn ezeli d\u00fc\u015fman\u0131 haline getirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu politikan\u0131n topluma yans\u0131mas\u0131,<\/p>\n<p>\u00fclkede sa\u011f-\u00a0sol\u00a0\u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 do\u011furmu\u015f<\/p>\n<p>ve millet evlatlar\u0131 on y\u0131llarca birbirine kur\u015fun s\u0131km\u0131\u015f,<\/p>\n<p>can vermi\u015f, can alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fck\u00a0Amerika\u00a0olaca\u011f\u0131z diye yola \u00e7\u0131k\u0131lm\u0131\u015f<\/p>\n<p>sonu\u00e7ta koca bir Teksas\u2019a d\u00f6nm\u00fc\u015f\u00fcz.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Devlet akl\u0131 buradan bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131karamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Devlet akl\u0131 dumur\u2019a u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc olaydan bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131karamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in<\/p>\n<p>be\u015finci olayla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Be\u015finci olay,<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>So\u011fuk sava\u015f d\u00f6neminin sona ermesi,<\/p>\n<p>bat\u0131 uygarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n,<\/p>\n<p>hayat damarlar\u0131n\u0131n dola\u015ft\u0131\u011f\u0131 co\u011frafyay\u0131<\/p>\n<p>yeniden d\u00fczenleme ihtiyac\u0131n\u0131 do\u011furdu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de\u00a0\u201cpost modern\u201d\u00a0bir darbe ile<\/p>\n<p>iki i\u015f yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bir; icat edilen bir krizle iktidar bo\u015flu\u011fu yarat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Arkas\u0131ndan iktidar bo\u015flu\u011funu dolduracak g\u00fcc\u00fcn<\/p>\n<p>ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak politikalar takip edildi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>2002 de i\u015flem tamamland\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>K\u00fcresel g\u00fc\u00e7 \u0130slam co\u011frafyas\u0131nda takip edece\u011fi politikalar\u0131 ho\u015f kar\u015f\u0131layacak,<\/p>\n<p>destek verecek, hi\u00e7 de\u011filse olan bitene<\/p>\n<p>toplumun tepkisini frenleyecek bir iktidar olu\u015fturuldu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Arap bahar\u0131 ad\u0131 alt\u0131nda<\/p>\n<p>\u0130slam co\u011frafyas\u0131na demokrasi gelecek<\/p>\n<p>vaveylas\u0131 i\u00e7inde \u0130slam co\u011frafyas\u0131 daha ger\u00e7ek\u00e7i tan\u0131mlamayla<\/p>\n<p>bat\u0131 uygarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n can damarlar\u0131n\u0131n dola\u015ft\u0131\u011f\u0131 co\u011frafya istikrars\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>K\u00fcresel g\u00fcc\u00fcn bu emperyal politikas\u0131 ile<\/p>\n<p>yerli iktidar sahiplerinin menfaatleri \u00f6rt\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>K\u00fcresel g\u00fc\u00e7<\/p>\n<p>kendi co\u011frafyas\u0131n\u0131 istedi\u011fi k\u0131vama getirirken,<\/p>\n<p>yerli iktidar sahipleri de<\/p>\n<p>devleti d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme \u00e7abas\u0131na girdi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>2002 2013 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda T\u00fcrkiye de<\/p>\n<p>ger\u00e7ekten bir iktidar bo\u015flu\u011fu ya\u015fand\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1402-1413 y\u0131llar\u0131 aras\u0131ndaki gibi<\/p>\n<p>Ama ya\u015fanan bu olaydan da<\/p>\n<p>devlet akl\u0131 bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131karm\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Devlet akl\u0131 tarumar bir haldedir.<\/p>\n<p>Devlet akl\u0131n\u0131n s\u0131rlar\u0131,<\/p>\n<p>kozmik oda olay\u0131 ile fel\u00e7 oldu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Sonu\u00e7 ve \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in \u00f6ne s\u00fcrd\u00fckleri tek \u015fey,<\/p>\n<p>yeni bir anayasa<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00c7\u00f6z\u00fcm m\u00fc yeni anayasa?<\/p>\n<p>1960 ta yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7\u00f6z\u00fcm m\u00fc oldu,<\/p>\n<p>yoksa yarat\u0131lan sorunun sebebi haline mi geldi?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1982 y\u0131l\u0131nda yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7\u00f6z\u00fcm m\u00fc oldu yoksa yarat\u0131lar sorunun sebebi haline mi geldi?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u015eimdi istenen ne?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc kez yarat\u0131lacak sorunlara sebeb mi ar\u0131yoruz?<\/p>\n<p>Yoksa 1946 dan bu yana devam eden, devlet akl\u0131n\u0131n<\/p>\n<p>dumura u\u011frat\u0131lmas\u0131na son verip,<\/p>\n<p>yeniden devlet akl\u0131n\u0131 canland\u0131rmak m\u0131 istiyoruz<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; Fetret devri; iki olay aras\u0131ndaki iktidar bo\u015flu\u011fu diye tan\u0131mlan\u0131yor. T\u00fcrk tarihinde de bu t\u00fcr bo\u015fluklar vard\u0131r. Farkl\u0131 zamanlarda, farkl\u0131 co\u011frafyalarda, farkl\u0131 sebeplerden dolay\u0131 iktidar bo\u015fluklar\u0131 ya\u015fanm\u0131\u015f, her defas\u0131nda bu ya\u015fananlardan devlet akl\u0131 ve millet vicdan\u0131 dersler \u00e7\u0131kararak yar\u0131nlar\u0131n\u0131 kurgulayabilmi\u015ftir. &nbsp; Yani bu millet, ad\u0131 belli olan T\u00fcrk milleti her defas\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 musibetten kendine bir nasihat \u00e7\u0131karabilmi\u015ftir. &nbsp; Misal. &nbsp; \u0130lk olay, &nbsp; Birinci G\u00f6kt\u00fcrk devleti ile ikinci G\u00f6kt\u00fcrk devleti aras\u0131ndaki elli y\u0131ll\u0131k s\u00fcre. &nbsp; T\u00fcrk tarihindeki ilk ve\u00a0son\u00a0\u201cdevletsizlik\u201d zaman\u0131d\u0131r&#8230;.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-1229","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yt","wpcat-6-id"],"views":1119,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1229","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1229"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1229\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1230,"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1229\/revisions\/1230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.cevikce.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}